Berlijn, februari 2025. Eindelijk ziet de Deense schrijver en regisseur Jeanette Nordahl haar film Beginnings in première gaan. Ze noemt het project haar ‘kindje’ en de wereldpremière op de Berlinale ‘het einde van een lange reis’. Al sinds ze student was op de onafhankelijke filmschool Super16 in Kopenhagen, zo’n 15 jaar geleden, loopt ze rond met het idee voor een film over een gezin waarin een ernstige ziekte de onderlinge verhoudingen flink overhoop gooit.
‘Ik ben opgegroeid in een gezin waarin ziekte een grote rol speelde; het zit in mijn DNA om me tot ziekte te verhouden’, vertelt Nordahl de dag na de première. 'Ik heb altijd al veel tijd besteed aan de vraag: hoe gaan we verder?’ In Beginnings zien we hoe het echtpaar Ane en Thomas op zoek gaan naar een antwoord op die vraag nadat Ane getroffen wordt door een beroerte. Eigenlijk stonden ze op het punt te scheiden (Thomas werd verliefd op een jongere collega), maar de fysieke uitdagingen waar de ooit topfitte mariene bioloog Ane nu voor komt te staan, schijnt een nieuw licht op hun relatie.
Nordahl vertelt haar verhaal zonder poeha en leunt grotendeels op het indrukwekkende acteerwerk van de Deense steracteurs Trine Dyrholm en David Dencik. ‘Het is een verhaal dat zich ontvouwt in de mise-en-scène en in de oprechtheid tussen de personages. Ik heb geprobeerd iets te creëren waarbij het drama plaatsvindt rondom de details van het alledaagse. Ik laat mijn personages bijvoorbeeld ruzie maken terwijl ze de afwas doen.’
‘Het is lastig om een dramafilm zoals deze gefinancierd te krijgen. Het duurde echt lang voordat ik genoeg geld bij elkaar had verzameld. Als je geen genrefilm maakt, kunnen producenten en geldschieters zich er soms moeilijk een voorstelling bij maken.’
Waarom is dat zo denk je?
‘Persoonlijk begrijp ik het niet, want ik hou van drama’s. Ik hou ervan om geraakt te worden en om in een bioscoopstoel te zitten terwijl iemand mij een verhaal vertelt. Ik heb het gevoel dat we in een wereld leven waarin alles heel luid moet zijn. Iedereen is luid, zowel in de kunst als in de politiek. Met deze film wilde ik juist heel stil zijn. Ik wilde dat dit verhaal mijn eigen persoonlijke leven reflecteerde, Een leven dat dat absoluut niet perfect is. Ik hoop dat mensen zich daarin herkennen en zich gezien voelen.’
Ik was onder de indruk van het huis waarin de personages wonen, omdat het zo vol is met leven. Kun je iets vertellen over hoe die set tot stand is gekomen?
‘Toen ik het scenario schreef, was het huis voor mij een plek waarvan ik elk detail en elke geur kende. Ik wilde dat het echt aanvoelde. Dus de eerste opdracht voor mijn production designer was: ga naar huis en denk aan een woning waar je als kind was, waarvan je nog weet hoe het rook en hoe elke textuur aanvoelde. Ik wilde dat hij dacht aan iets dat heel vertrouwd was.’
‘Het volledige ontwerp is gebaseerd op uitgebreid onderzoek. We vroegen ons af: waar zou dit stel twintig jaar geleden een huis hebben gekocht? Het moest dichtbij de natuur zijn en binnen hun budget passen. Het team is ook op bezoek geweest bij echte wetenschappers die met zeegras werken, net als Ane. Want hoe ziet het huis van een mariene bioloog eruit? De ontwerpers zijn in drie verschillende huizen van biologen geweest en hebben zelfs spullen van ze geleend. Ze keken naar van alles, tot onder het bed.’
Trine is een natuurkracht. Ze is extreem expressief en staat ervoor open om te experimenteren
'Daarnaast mochten de acteurs hun zegje doen. We maakten een catalogus van meubels en behang waaruit Trine en David konden kiezen. Ze hebben dus hun eigen huis ingericht. Zelfs de kinderen hebben hun eigen kamers gedecoreerd.’
Actrice Trine Dyrholm is een icoon. Hoe is het om met haar te werken en waarom was zij de juiste persoon voor deze rol?
‘Trine is een natuurkracht. Ze kan met haar ogen meer uitdrukken dan veel andere acteurs doen met ontelbaar veel woorden. Ze is extreem expressief en staat ervoor open om te experimenteren. We wilden al langer samenwerken. Toen ik haar dit script stuurde, belde ze me meteen op om te zeggen dat ze het wilde doen. Ze zei: ‘Ik geef mezelf nu aan jou en aan deze film. Ik zet alle ijdelheid en mijn ego opzij.’ Dat is buitengewoon. Maar voor deze film was het ook echt nodig. Ze moest tot het uiterste gaan.’
Hoeveel onderzoek is er gaan zitten in het script, specifiek over de ziekte van Ane?
‘Ik heb gesproken met verschillende psychologen, ik ben aanwezig geweest bij revalidatieprocessen van mensen die een beroerte hebben gehad en ik heb contact gehad met veel mensen met hersenletsel. De verhaallijn over het zwemmen is gebaseerd op een vrouw die ik ontmoette tijdens de revalidatie. Ze stuurde me een video waarop ze zwom met slechts één kant van haar lichaam en zei: dit moet je in je film stoppen. Dat vond ik geweldig.’
De film gaat over controle over je leven en je lichaam; er zitten drie opvallende momenten in waarin urine en ‘het laten lopen van je plas’ een belangrijke rol spelen.
‘Tijdens het schrijven heb ik wel even bij mezelf gedacht: goh, er zit veel plas in deze film. Maar die situaties waren me dierbaar, dus ik kon ze er niet uithalen. Er zit geen diepe metaforische gedachte achter, maar bijvoorbeeld de anekdote over de moeder die plast op het treinstation is een bekend verhaal voor mij, en een eerbetoon aan mijn eigen moeder.’