In de Volkskrant viel mijn oog afgelopen week op een klein berichtje, tussen de berichten over de wereldwijde antiracisme-betogingen (hoezee!), de corona-pandemie (:’() en J.K. Rowlings hatelijke opmerkingen over transgender personen (ugh) door: in Nederland zijn zo’n vijftien personen of organisaties actief die therapieën aanbieden om homoseksualiteit te ‘genezen’. Een meerderheid van de Tweede Kamer wil dit soort praktijken, die voornamelijk worden gericht op jongeren in strenggelovige omgevingen, strafbaar stellen.
In The Miseducation of Cameron Post wordt Cameron (Chloë Grace Moretz), een zestienjarig lesbisch meisje, naar zo’n instituut gestuurd. Haar vriendje ziet haar op een schoolfeest zoenen met haar beste vriendin, en dus sturen haar oom en tante, goedbedoelend, haar naar een gay conversion camp. Op dit streng-christelijke kamp in de middle of nowhere noemen ze homoseksualiteit ‘SSA’, wat staat voor ‘same-sex attraction’, en door die afkorting en de manier waarop erover wordt gesproken, als iets wat je hébt, klinkt het inderdaad als een aandoening, een ziekte. Het kamp heet ‘God’s Promise’ en de tieners die ernaartoe worden gestuurd ‘discipelen’. De creepy begeleiders van het kamp doen dat met zalvende stem en loze beloftes.
De creepy begeleiders van het kamp doen dat met zalvende stem en loze beloftes
Cameron ontmoet er haar kamergenoot Erin, die oprecht gelooft in de missie van God’s Promise en van harte hoopt dat ze zal genezen, maar gelukkig ook het duo Adam Red Eagle, een Navajo two-spirit, en het lesbische meisje Jane Fonda (Sasha Lane), van wie het niet duidelijk wordt waarom ze Jane Fonda heet (maar wat niet uitmaakt, want: sowieso een briljante zet, wat mij betreft). Adam en Jane gedragen zich voorbeeldig, maar hebben - dat is meteen duidelijk - samen besloten hun eigen en elkaars seksuele oriëntatie en genderidentiteit totaal te accepteren. De manieren waarop deze jongeren met hun onderdrukkende omgeving omgaan zijn nogal verschillend: de één wil zich koste wat kost aanpassen, de ander rebelleert, de meesten ondergaan het stilletjes.
Het is een nare wereld, die van de homogenezers. In The Miseducation of Cameron Post is de leider van het kamp zelf homo, maar naar eigen zeggen ‘genezen’. Hij vertelt het verhaal van zijn ‘redding’ alsof het een teken Gods is: toen hij eens in een homobar op zoek was naar seks, zagen twee kerkvrienden zijn auto op de parkeerplaats van de club staan (toevallig!), en besloten hem te redden van de zonde die hij zou begaan. Eenmaal binnen vonden ze hem op de dansvloer en namen ze hem mee, weg van die demonische plek. Ja hoor, denken Adam en Jane, het zal wel. Héél toevallig, dit. De scène speelt in op een veelvoorkomende situatie in deze ‘gay conversion’-sferen, namelijk dat de grootste propagandisten van de werking van deze therapie zelf homoseksueel zijn (en blijven, natuurlijk).
The Miseducation of Cameron Post speelt in de vroege jaren negentig - de stijl van de film is een ode aan het Nirvana-tijdperk. Het is een tijd zonder mobieltjes, zonder internet en zonder gelijkheid. Er is inmiddels veel veranderd, gelukkig, al gaat het langzaam - sinds vorige week mag je bijvoorbeeld in de Verenigde Staten niet meer ontslagen worden om je seksuele oriëntatie of genderidentiteit. De Tweede Kamer heeft inmiddels ingestemd met het wetsvoorstel over de strafbaarstelling van ‘homogenezers’ (al was niet iedereen het daarover eens).
In een interview met de NOS noemt een ervaringsdeskundige de wet ‘symboolwetgeving’ en zegt hij dat slachtoffers zelden aangifte zullen doen: ‘In de meeste gevallen willen zij zelf dolgraag hun homoseksualiteit achter zich laten. Ik weet het, want ik was een van hen.’ Wetgeving helpt natuurlijk, maar zolang homoseksualiteit of een transgender-identiteit nog steeds dingen zijn waar mensen zich voor leren te schamen (looking at you J.K. Rowling), blijft volledige acceptatie en normalisering uit. Er is nog een lange weg te gaan.
----
The Miseducation of Cameron Post is nu te zien in onze online filmzaal Vitamine Cineville.
