Paisa

Roberto Rossellini’s episodenfilm over de landing van de geallieerden in Italië. In zes vertellingen volgt Rossellini de Amerikanen tijdens hun opmars vanuit Sicilië en toont hij de staat van morele ontreddering, zowel bij bezetters als bevrijders. Aan het scenario werkte onder anderen Klaus Mann mee.

Rosselllini’s film geldt nog steeds als een van de indringendste observaties van het effect van oorlog op gewone mensen – zowel burgers als soldaten. De camera toont een geruïneerd land waarvan de inwoners ondanks alles vol veerkracht zijn; Paisà is daarom wel het oermodel genoemd van latere oorlogsfilms waarin de makers op zoek gingen naar de onopgesmukte waarheid en de menselijkheid van overlevers, in de hoop het sociaal bewustzijn van de kijker te activeren.

Paisà duikt steevast op in lijsten met Martin Scorseses favoriete films. Hij zag Paisà voor het eerst op televisie als zesjarig jongetje. In zijn documentaire Il mio viaggio in Italia herinnerde hij zich de indruk die het neorealisme op hem maakte. 'Wat ik toen ervoer was de kracht van film op zich, die in dit geval ver buiten Hollywood was gemaakt, onder hele moeilijke omstandigheden en met ondermaatse apparatuur.'