Vrouwen zijn geweldig

Naar de film gaan in New York kan soms net zo'n uitje zijn als naar een balletvoorstelling gaan met kerst. Een New Yorks filmtheater kan dezelfde grandeur hebben als het muziektheater, en de prijzen voor de kaartjes lopen soms op tot dezelfde idiote hoogtes. Het maakt het allemaal extra speciaal. Ik ging naar The Girl with the Dragon Tattoo in een nieuw theater in Brooklyn, Williamsburg (a.k.a. hipsterville). Toen ik in deze buurt woonde in 2008 was die zeker niet louche meer, maar ook nog niet het hipstercircus dat het vandaag de dag is. De buurt werd vooral gekenmerkt door de afwisseling tussen kunstzinnige types die in de omgebouwde fabrieksruimtes woonden en hard werkende Polen iets verderop in Greenpoint. Nu lopen de yuppen met opgeheven hoofd door de buurt en komen touristen naar de hipsters kijken.

Gelukkig zijn er ook mooie dingen voortgekomen uit deze gentrificatie, Nitehawk Cinema is er daar een van. In de drie kleine filmzaaltjes staat bij elk paar comfortabele stoelen een tafeltje. Daaronder hangt een lampje, er is een blocnote en pen, en een houder waarin je jouw beschreven papier kunt steken; je kan hier namelijk eten en drinken tijdens de film. Terwijl jij tijdens de previews de menukaart bekijkt en je bestelling opschrijft, trippelen medewerkers snel en gebukt voor de stoelen langs.

Les: eten tijdens een film is leuk, cocktails drinken in de bioscoop nog veel leuker. Toegegeven, soms heeft het iets onrustigs als er weer iemand voor je schiet om een bestelling op te nemen, maar ze doen het vlug en stil en het valt dus wel mee. Denk wel na over wat je bestelt, want een steak snijden terwijl zich een gewelddadige, anale verkrachting op het scherm voor je afspeelt, heeft iets misselijkmakends.

Dan de film. Na wat overdonderd uit het theater te zijn gerold en de film van voor tot achter te hebben besproken, concluderen we de volgende zaken. 

Les: in een wereld met gekken ben je eigenlijk nergens veilig. Moet je je hierdoor laten leiden? Nee. Maar toch lijkt het dragen van een stun gun (of iets dergelijks) na het zien van deze film ineens een appetijtelijk idee.

'James Bond noemen we toch ook niet Die man met de bevoegdheid om te doden?'

Les: al het kwaad in de wereld wordt veroorzaakt door mannen. Laten we het maar gewoon zeggen, en daarbij meteen erkennen dat het verhaal van Adam en Eva door een man is opgeschreven. Vrouwen kunnen dan overspelige hoeren zijn; overspelig zijn ze vaak met een man, die hen ongetwijfeld verleid heeft. Het is niet zozeer het racistische, nazistische, antisemitische, misogyne dat de verkrachters en moordenaars in deze film als gemene deler hebben, het is bovenal het feit dat ze man zijn. Zelfs de keurige man met een keurige baan verkracht meisjes. En zelfs Blomkvist, onze geliefde hoofdpersoon die zijn leven, zijn onderzoek en het rechtzetten van zijn publieke ondergang te danken heeft aan een zeer dapper meisje (Lisbeth), verraadt dit meisje in een handomdraai door weer met een oude vlam aan te pappen.

Les: vrouwen zijn geweldig, en niet te onderschatten. Het is uiteindelijk een vrouw die aan het hoofd staat van een krant en die krant weet te redden. Het is ook een vrouw die twee relaties kan hebben, zonder een daarvan kapot te laten gaan (en het is de andere vrouw die de kracht vindt haar man te verlaten nadat hij bleek vreemd te gaan). Het zijn meisjes die ontdekken wie de moordenaar is, en die de moed vinden terug te vechten. Het zijn ook de jonge vrouwen die elkaar helpen te vluchten, en een nieuw leven te leiden. 

Natuurlijk is in deze film vooral Lisbeth te gek, met haar sociale onkunde, haar verknipte jeugd, haar wilde haren, piercings en tattoos. Ze is superslim, een getalenteerde hacker, rijdt een motor, is niet bang voor pijn, maakt pap van de man die haar verkrachtte en is ook nog eens bloedmooi. Maar ook hier schuilt een lesje tussen de regels; het is nog steeds een mannenwereld, en de vrouw mag niet al te dominant zijn. Want hoewel Lisbeth overduidelijk de tofste is, en de filmtitel naar haar verwijst, doet dat alles haar toch niet echt eer aan. Want heet deze film Lisbeth Salander (de allercoolste chick van de wereld)? Nee. Het heet Het meisje met de draaktattoo. Alsof je James Bond niet James Bond noemt (of 007), maar Die man met de bevoegdheid om te doden. Of erger: Die man met het pistool. Of bij Indiana Jones: Die man met de cowboyhoed. En Spiderman: Dat jochie in dat spinnenpak.

Ik bedoel maar.

Sterre van Rossem (1984) schrijft korte verhalen, gedichten en columns, onder meer voor VPRO Dorst en Cineville. Eind 2010 verscheen haar debuut Een smaak van liefde. Sterre treedt ook op als verhalenvertelster en performer met artiestencollectief Furthur Labelz. Ze woonde even in New York en nu weer in Amsterdam, waar ze haar Research Master Cultural Analysis afmaakt aan de Universiteit van Amsterdam en werkt aan een roman. Meer over Sterre en haar liefde voor cinema, lees je in dit interview van Julie de Graaf.

Lees ook:

Echte psychopaten herken je niet zomaar (La piel que habito)

Blijf ver van de politiek vandaan (The Ides of March)