Paper Soldier
- Info
- Lees recensie
Credits
-
LandRuslandtaalRussischduur118 min.
Het is 1961 en de Sovjet-Unie staat aan de vooravond van een glorieuze gebeurtenis: de lancering van de Spoetnik, de eerste bemande ruimtevlucht in de geschiedenis. Regisseur Aleksej German jr. toont in Paper Soldier welke emoties schuilgaan achter dit hoogtepunt uit de sovjetgeschiedenis. In een Tsjechov-achtige setting laat hij begeleidend arts dr. Daniel Pokrovsky zich zorgen maken over de gevaren die kosmonaut Joeri Gagarin, de eerste mens in de ruimte, bedreigen. Dat Pokrovsky - een idealist die grote verwachtingen heeft van de onder Chroesjtsjov ingezette politieke dooi - twee vrouwen tegelijk bemint, maakt zijn innerlijk leven nog gecompliceerder.
Paper Soldier
In de weken dat de maanlanding wordt herdacht, toont Paper soldier het Russische optimisme in 1961 rond de eerste bemande ruimtevlucht. Even leek alles mogelijk, maar de Russen wachtte een desillusie.
Stalin is acht jaar dood en over nog eens acht jaar is er een Russisch station op de maan, merkt de arts Daniel op in Paper soldier. De veertiger is op een ruimtebasis in Kazachstan verantwoordelijk voor de medische begeleiding van astronauten. In Rusland lijkt een nieuw tijdperk te zijn aangebroken. Chroesjtsjov heeft het stalinisme begraven en de samenleving herademt.
Mooi treft regisseur Aleksej German (de zoon van de gelijknamige beroemde Russische filmmaker) in Paper soldier, dat zich bijna volledig op de ruimtebasis afspeelt, het optimisme, met als symbool de opwinding rond de eerste bemande ruimtevlucht. Maar er is niet alleen optimisme, want Daniel heeft ook twijfels. Mag hij als medicus meewerken aan een risicovol ruimteproject, dat mogelijk mensenlevens in gevaar brengt?
Hoe gevaarlijk de onderneming is, blijkt als er brand uitbreekt in een testcabine. Naast deze ethische zorgen heeft Daniel liefdesproblemen: moet hij kiezen voor zijn vrouw of minnares? De ambivalente sfeer in Paper soldier komt tot een climax als Joeri Gagarin de ruimte wordt ingeschoten. In de epiloog tien jaar later is de ambivalentie omgeslagen in een treurige desillusie: Chroesjtsjov is afgezet en opvolger Breznjev regeert Rusland met harde neostalinistische hand.
Paper soldier, dat de regieprijs won op het filmfestival in Venetië, is geen gemakkelijke (art)film. Het drama is nogal theatraal en bevat een enorme woordenstroom, waarin de kijker gemakkelijk het spoor bijster raakt. Maar wie de moeite neemt om er tot door te dringen, begrijpt beter wat zich in een sleutelperiode in Ruslands moderne geschiedenis in de hoofden van Russen afspeelde.