The Ides of March

Ryan Gosling, Paul Giamatti, Philip Seymour Hoffman, Evan Rachel Wood en Marisa Tomei spelen hoog spel in dit politieke drama van (en met) George Clooney.

Credits

  • Regie
    George Clooney
    , 2010
    met
    George Clooney
    Ryan Gosling
    Evan Rachel Wood
    Land
    Verenigde Staten
    taal
    Engels
    duur
    101 min.

Stephen Meyers (Gosling) is een ambitieuze persvoorlichter die onder campagneleider Paul Zara (Hoffman) meewerkt aan de campagne van de democratische presidentskandidaat Mike Morris (Clooney). Al snel valt Stephen ondanks zijn goede intenties ten prooi aan achterkamerpolitiek, verraderlijke manipulatie en wordt hij verleid door een jonge stagiaire (Wood). Hij probeert zich staande te houden, terwijl een journalist (Tomei) en de campagneleider van de andere grote kandidaat (Giamatti) hem tegenwerken.

The Ides of March is gebaseerd op het toneelstuk Farragut North van Beau Willimon. George Clooney regisseerde eerder Confessions of a Dangerous Mind (2002), Good Night, and Good Luck. (2005) en Leatherheads (2008).

Recensie van de Filmkrant
Makelaars van de macht

In het mooiste beeld uit George Clooneys schimmige politieke drama The Ides of March staan twee campagnemedewerkers achter een enorme Amerikaanse vlag die op een podium hangt. Alleen hun silhouetten zijn zichtbaar. Een eenvoudig beeld misschien, maar het vat alles samen wat deze film wil zeggen: politiek wordt achter de schermen gemaakt, vaak door figuren die niet te zien zijn. En de vlag hangt dan wel eens verkeerd om.

Is dat cynisch? Wel volgens het publiek tijdens het Filmfestival Toronto waar de film na zijn première in Venetië ook vertoond werd. Clooney haastte zich vervolgens om te zeggen dat films achter de politieke cultuur aanlopen, en die niet voorspellen. Onzin. Voorspellen misschien niet, maar wie gelooft er nog dat politiek alleen in het volle licht van de democratie wordt gemaakt? Het is koehandel, deels. De kunst is om de koehandel in toom te houden met checks and balances. Dat is geen cynisme. De macht ligt bij de politieke middenstand. En die zie je niet.

De verrassing van The Ides of March is dan ook niet z'n analyse van de Amerikaanse politieke machine, waarover de film vertelt via de voorverkiezing van een Democratische presidentskandidaat. De verrassing is de souplesse waarmee Clooney dit politieke schaken op topniveau in beeld brengt, dat wil zeggen de elegantie waarmee pionnen afgeserveerd of juist naar betere posities gemanoeuvreerd worden. Wie goed oplet in deze film vol pratende hoofden ziet dat politieke faux pas nooit voor de camera worden gemaakt, met één schitterende, cruciale uitzondering trouwens. Omdat die acties niet belangrijk zijn: het gaat om de réacties, om het beperken van de schade.

Snelvuur
De souplesse is niet alleen te danken aan Clooney's regie maar ook aan de door hem en Grant Heslov uitstekend geschreven bewerking van Beau Willimons toneelstuk Farragut North en aan de sterke cast met Philip Seymour Hoffman, Paul Giamatti en Ryan Gosling als machiavellistische adviseurs. Zij zijn het die de kandidaten influisteren wat er gezegd moet worden voor de camera, en zij zorgen voor de noodzakelijke deals om politieke ruggensteun te krijgen. Het grootste plezier voor de kijker zit dan ook in de scherpe snelvuurdialogen van deze onzichtbare poppenspelers. Clooney zelf heeft maar een bijrol als politiek kandidaat Mike Morris maar wat een fantastische dubbelzinnigheid geeft hij het personage mee. Dat mag ook wel even gezegd worden. Morris is zowel het onbeschreven blad waarop de adviseurs politieke speeches mogen schrijven, als de ervaren idealist die precies weet waarom hij de politiek in ging. Het laat zich raden dat die idealen plaats moeten maken voor afgezwakte compromissen. Ook dat is geen cynisme, al lijkt de film wel kritiek te willen leveren op de genoemde koehandel in de Amerikaanse politiek (Clooneys fellow traveler Leo DiCaprio staat als executive producer in de credits).

Voegt de film iets toe aan al die andere campagnefilms, is dan de vraag. Er verschenen namelijk al een paar sterke voorgangers. The Best Man uit 1964, geschreven door Gore Vidal. Wag the Dog, waarin een nepoorlog wordt bedacht om de aandacht van een verkrachtingszaak af te leiden. The Candidate met Robert Redford. Bulworth met Warren Beaty en Primary Colors met John Travolta uit 1998. Allemaal films over de flexibele moraal achter verkiezingscampagnes, maar allemaal leggen ze net andere accenten.

The Ides of March, waarvan de titel verwijst naar de vijftiende maart waarop Julius Ceasar in 44 voor Christus vermoord werd in de Romeinse Senaat, is een knappe toevoeging. Dat klinkt niet sexy, maar sexy is de film met opzet niet. Vooral z'n soberheid en distantie en kilte geven de film gewicht. Ontdaan van de komedie van Wag the Dog en Bulworth en vrij van het sentiment van The Candidate is The Ides of March misschien wel de scherpste en meest realistische van alle Amerikaanse politieke campagnefilms.