Abrir puertas y ventanas

  • Info
  • Lees recensie

Weemoedige film over drie opgroeiende zussen die na het overlijden van hun grootmoeder op eigen benen moeten leren staan.

Credits

  • Regie
    Milagros Mumenthaler
    , 2011
    met
    Maria Canale
    Martina Juncadella
    Ailin Salas
    Land
    Argentinië
    taal
    Spaans
    duur
    96 min.

De zussen Marina (21), Sofía (20) en Violeta (19) wonen samen in het grote oude huis van hun pas overleden grootmoeder. Het huis is niet best onderhouden maar zit wel vol prachtige verhalen en herinneringen. De zussen voelen zich er al hun hele leven thuis. Maar nu missen ze iets: de aanwezigheid van de vrouw die hier hoorde. De grootmoeder die hen heeft opgevoed vanaf het moment, lang geleden, dat hun ouders bij een ongeluk om het leven kwamen.

Zonder grootmoeder is het huis niet hetzelfde. De zussen weten zich geen raad. Ze lijken wel verdoofd door het verdriet. Ze zullen moeten wennen aan de gedachte dat ze elk hun eigen pad moeten kiezen − en dat het geborgen leven in het familiehuis nooit meer zal worden zoals het is geweest. Als één van hen onverwachts vertrekt, leidt dat tot spanningen tussen de twee achterblijvers.

Bakermat

Opeens is ze er niet meer. Met een briefje en een voicemailbericht laat Violeta aan haar twee zussen weten dat ze het land heeft verlaten om er voorlopig niet terug te keren. Met die stap laat ze ook het huis definitief achter zich waar de zussen door hun oma zijn grootgebracht en waar ze na haar overlijden zijn achtergebleven. Dit huis wordt zo een opeenstapeling van afwezigen: de ouders, van wie de afwezigheid zo normaal is dat er niet eens meer over wordt gesproken; de grootmoeder, wier ziel nog kleeft aan elk voorwerp in het huis; en de jongste zus, die met haar vertrek de relatie tussen de twee achterblijvers op scherp zet. Alle vier worden zij door Mumenthaler op een onnadrukkelijke manier voelbaar gemaakt.
Afwezigheid is een thema dat ook al een grote rol speelde in een aantal korte films die de Argentijns-Zwitserse Milagros Mumenthaler vanaf 2000 maakte: Cuando llegá papa?, El patio en Amancay. Niet zo gek als je weet dat zij op haar negentiende zelf terugkeerde naar een vaderland waar duizenden verdwijningen hun sporen hebben nagelaten.

In een meanderende, elliptische stijl toont Abrir puertas y ventanas ('deuren en ramen openzetten') hoe elk van de drie jonge vrouwen na het overlijden van hun grootmoeder haar eigen weg probeert te vinden. In de strategie die ze kiezen, geven ze uitdrukking aan hun karakter: Violeta vlucht, Sofía rebelleert, Marina houdt vast.

Het huis is niet alleen de bakermat van hun bestaan, maar bepaalt ook letterlijk het gezichtspunt van de film: de camera verlaat het erf niet. Geleidelijk concentreert de film zich op Marina. Zij is immers de enige van de drie zussen die ervoor kiest om haar leven op te bouwen rondom het huis en het verleden dat daarmee samenhangt. Marina hoeft niet weg. Zij moet alleen maar de buurjongen het huis binnenhalen, zodat het weer gaat ademen.